Turk tilida “buloq” so‘zi yo‘q. Suv manbai ma’nosida turklar “kaynak” kalimasidan foydalanishadi. Bu kalom esa bizda “qaynoq” tarzida yaqindagina qaynagan issiq suvga nisbatan ishlatiladi. Aslida, har bir qaynagan suv “bilq-bilq” etib turadi. Balki, shu sababdan usmonli turklari “kaynak”, chig‘atoy turklari “buloq” der. Turk lafzida “bulmak” topmoq degani. Yo‘qolgan buyumini topgan kishi “buldum” deydi. So‘zning o‘zagi…
Turk tili jamiyati tomonidan 1932-yildan beri an’anaviy tarzda o‘tkazilib kelinayotgan qurultoyda o‘zbekistonlik bir guruh tilshunos olimlar ham ishtirok etdilar. Unda Vazirlar Mahkamsi huzuridagi O‘zbek tilini rivojlantirish jamg‘armasi direktori A.Eminov hamda Alisher Navoiy nomidagi ToshDO‘TAU huzuridagi Davlat tilida ish yuritish asoslarini o‘qitish va malaka oshirish markazi direktori, f.f.n., dots. I.Azimov ham o‘z ma’ruzasi bilan ishtirok…
O‘zbek hujjatchiligidagi jiddiy o‘rganilishi, amaliy va nazariy tadqiq etilishi lozim bo‘lgan o‘rinlardan biri ayrim hujjatlarning nomlanishi masalasidir. Bir necha tur hujjatlar rus tilida qanday nomlansa, o‘zbek tilida ham shundayligicha nomlab kelingan. Sho‘rolar davrida idoraviy ish yuritish, asosan, rus tilida olib borilganligi uchun ham bunga ehtiyoj bo‘lmagan. Bunday hol hujjatlarning nomlarida, matnida ham ko‘p kuzatilgan. O‘zbek…
Tasviriy ifodalar hozirgi o‘zbek tilida ko‘plab yuzaga kela boshlagan. Masalan, zangori ekran – televizor, zangori olov – tabiiy gaz, kumush tola – pilla kabilar XX asr tafakkurining mahsuli. Har bir tilda mutaxassislar tasviriy ifoda, parafraza deb ataydigan iboralar qatlami borki, ular yordamida fikrimiz obrazli va ta’sirchan ifodalanadi. Masalan, o‘zbek tilida oq oltin degan ibora bor va u bizga paxtani oltinga…
Bоkuda Turkiy dunyoning umumiy alifbosi boʻyicha komissiyaning 3-yigʻilishi yakuniga yetdi. Unda 34 harfdan iborat umumiy turkiy alifbo tasdiqlandi. Yigʻilishda Turkiy davlatlar tashkilotiga aʼzo barcha mamlakat vakillari ishtirok etdi. Unda 1991-yil olimlar tomonidan taklif qilingan, lotin yozuviga asoslangan alifbo boʻyicha dastlabki loyiha qayta koʻrib chiqildi. Yangi alifboning har bir harfi turkiy tillarda mavjud turli fonemalarni…
Yuz bašï/Yuzboshi “yuztagacha bo‘lgan askariy guruhni boshqaradigan boshliq” ma’nosini bildirgan. H.Dadaboyevning yozishicha, Qo‘qon xonligida bir yuzboshi o‘nta dahboshi boshqaradigan askariy guruhga boshchilik qilgan. XX asrga kelib, bunday qo‘shin turlari tugatilgach, “qishloq oqsoqoli” ma’nosini anglatadigan bo‘lgan. Bing bašï/Mingboshi atamasi “ming kishigacha bo‘lgan askarning boshlig‘i” bildirgan. Mazkur atama til tarixida u yoki bu hajmdagi “qo‘shin boshlig‘i”ni bildirgan bo‘lsa, keyinchalik bu…
Abu Ali ibn Sino nomidagi viloyat axborot-kutubxona markazida “Qadring baland bo‘lsin, ona tilim” shiori ostida davlat tiliga bag‘ishlangan kitoblar taqdimoti bo‘lib o‘tdi. 1989-yil rasman davlat tili maqomiga erishgan ona tilimiz so‘nggi besh yillikda o‘ziga xos munosib nufuz va qadrga ega bo‘lib bormoqda. Ushbu davrda respublikadagi barcha ish hujjatlari davlat tilida qat’iy yuritila boshlandi. Tashqi…
Navoiy davlat pedagogika instituti axborot resurs markazida O‘zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining Davlat tilini rivojlantirish departamenti, Vazirlar Mahkamasi huzuridagi O‘zbek tilini rivojlantirish jamg‘armasi, Navoiy viloyati hokimligi, O‘zbekiston Respublikasi Fanlar akademiyasi O‘zbek tili, adabiyoti va folklori instituti hamkorligida “O‘zbek tili sinonimlarining katta izohli lug‘ati”, “O‘zbek tilining izohli lug‘ati”, “Ona tilim mangu makonim”, “Davlat tilida ish yuritish”…
Toshkent viloyatida “QADRING BALAND BO‘LSIN, ONA TILIM!” respublika tanlovining viloyat bosqichi g‘oliblarini taqdirlash marosimi bo‘lib o‘tdi. Taqdirlash marosimida Toshkent viloyati hokimining til masalalari bo‘yicha maslahatchisi, Xo‘jayeva Shahnoza, Vazirlar Mahkamasi huzuridagi O‘zbek tilini rivojlantirish jamg‘armasi direktori Azizjon Eminov, Davlat tilida ish yuritish asoslarini o‘qitish va malaka oshirish markazi Toshkent viloyati hududiy bo‘limi rahbari Abdurashid To‘ychiyev, tuman…
Vazirlar Mahkamasining Davlat tilini rivojlantirish departamenti Vazirlar Mahkamasi huzuridagi O‘zbek tilini rivojlantirish jamg‘armasi O‘zbekiston Respublikasi Qishloq xo‘jaligi vazirligi Qishloq xo‘jaligida bilim va innovatsiyalar milliy markazi hamkorligida o‘tkaziladigan suhbatda O‘zbek tilining mavqeyi va nufuzini oshirish borasida amalga oshirilayotgan islohotlar, erishilgan natijalar to‘g‘risida so‘z bordi. Davra suhbatida O‘zbek tilini rivojlantirish jamg‘armasi direktori Azizjon Eminov, Qishloq xo‘jaligida bilim…
